Het Urkerland
Lub Post was de eerste Urker wethouder van de SGP.
0

SGP Urk was de partij van de arbeiders

Het was een partij die werd opgericht om het Bijbelse geluid meer te laten horen in de samenleving. Maar het Urk van de jaren twintig van de vorige eeuw stond nu niet bepaald bekend om zijn wereldse cultuur.

In de praktijk was de Urker afdeling van de SGP vooral een stap in de emancipatie van het kleine christelijk gereformeerde smaldeel van de samenleving. Een partij die pal stond voor de belangen van de gewone man. Rien Bogerd en Bouke de Vries verdiepten zich in de geschiedenis van de Urker SGP. Het resultaat is een glossy die deze maandag verschijnt.

De Urker samenleving was overzichtelijk. De macht lag bij de grote Gereformeerde Kerk, waarvan de leden op de ARP van Abraham Kuyper stemden. De kleinere Nederlands-Hervormde Kerk werd vertegenwoordigd door de CHU en dan was er de Christelijke Gereformeerde Kerk. Die was in 1895 ontstaan. De leden bleven politiek dakloos, totdat in 1921 aangesloten kon worden bij de drie jaar eerder opgerichte SGP van dominee Kersten, die afkomstig was uit de Gereformeerde Gemeenten.

Spookambtenaren

Bij de eerste verkiezingen kwam de SGP meteen met twee zetels in de elf mannen tellende gemeenteraad. Bogerd: ,,Mede-oprichter Riekelt Hoefnagel kwam in de raad, samen met Bertus Keuter. Vooral Keuter liet een sterk sociaal geluid horen. Hij had oog voor de armen en bracht aan het licht dat er sprake was van spookambtenaren: mensen die wel op de loonlijst van de gemeente stonden maar die geen werk verrichten. Daar werd toen meteen een einde aan gemaakt.”

Een terugkerende ergernis van Keuter was het plaatselijke energiebedrijf. Urk was voor stroom destijds afhankelijk van een eigen centrale. Bogerd: ,,De kosten waren volgens met name Keuter te hoog; mensen die niet konden betalen werden zonder pardon afgesloten, maar intussen werd er wel winst gemaakt. Dat ging er bij Keuter niet in.”

In de raad bokste de partij vooral op tegen de grote ARP, die destijds vier van de elf zetels innam en tegen burgemeester Gravestein. Bogerd: ,,Het was de strijd van arbeiders tegen de elite. En daarin vond de SGP soms medestanders onder het grote aantal eenmansfracties in die tijd. Een voorbeeld is dat de SGP de sluitingstijd van horeca op zaterdagavond wilde vervroegen van elf naar tien uur. De burgemeester vond dat de ouders hun verantwoordelijkheid moesten nemen, maar de raad ging uiteindelijk achter de SGP staan.”

Het volledige artikel kunt u lezen in het Urkerland van 29 november.